ရန်ကုန်မှာနေ တဲ့ သူ တိုင်း သိသင့်သော ရန်ကုန်မြို့ ရဲ့သမိုင်း ထဲ က ပထမဆုံးဖြစ်ရပ် (၁၀)ခု

Unicode

ရန်ကုန်မြို့ အတွက် ပထမဆုံးသော အဖြစ်အပျက်တွေ ၊ အဆောက်အအုံ တွေရဲ့သမိုင်း ကြောင်းကို စုစည်း ဖော်ပြ ထား တာ ဖြစ် ပါ တယ် ။

( ၁၁ ) ရာစုလောက်က စတင် တည် ထောင် ခဲ့ တဲ့ ရန်ကုန် ဟာ အင်္ဂလိပ် အုပ်ချုပ်ရေး လက်အောက် မွာ နိုင်ငံရဲ့ မြို့တော် ဖြစ်လာပြီး စီးပွားရေးမြို့တော်လည်း ဖြစ် ခဲ့ ပါ တယ် ။

လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ စီပွားရေးမြို့တော် ဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်တဲ့ ရန်ကုန်ဟာ တစ်ချိန်က တိုးတက်တဲ့ မြို့တစ်မြို့ အဖြစ် အခိုင်အမာ ရပ်တည် နိုင်ခဲ့တဲ့ သမိုင်းကြောင်းလည်း ရွိ ပါတယ်။

သမိုင်းကြောင်းထဲက ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ပထမဆုံး ဖြစ်ရပ်တွေကို အောက်မှာဖော်ပြ ပေးထား ပါ တယ်။

မြန်မာ့ပထမဆုံးများ

၁။ရန်ကုန်မြို့တွင် တစ်လမ်းမောင်းစနစ်ကို ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင့်သုံး ခဲ့သည်။

၂။ရန်ကုန်မြို့တွင် လက်ယာမောင်းစနစ်ကို ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် နိုဝင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင့်သုံး ခဲ့သည်။

၃။မြန်မာနိုင်ငံဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ကို ၁၉၄၇ ခုနှစ် မေလ ၁၇ရက် နေ့ တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

၄။မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆယ်လူလာဖုန်းကို ၁၉၉၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အသုံး ပြုခဲ့သည်။

၅။မြန်မာရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များအနက် ပြိုင်ကားကို ပထမဆုံးစီးခဲ့သော ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်မှာ ဝင်းဦး ဖြစ်သည်။

၆။ မြန်မာ့ရုပ်ရှင် လောကတွင် တန်ဖိုးကြီးသော မာစီဒီး ကားကို ပထမဆုံး စီးနိုင် ခဲ့သော ရုပ်ရှင် သရုပ်ဆောင် မွာ ဟာသ သရုပ်ဆောင် ဖိုးပါကြီး ဖြစ်သည်။

၁ ။ ပထမဆုံးရေ နွေး ငွေ့စက်ခေါင်း

ဓာတ်ရထားကို ၁၉၀၆ ခုနှစ် မွ စတင် ပြေးဆွဲခဲ့ပေမဲ့ ပထမဆုံးရေ နွေးငွေ့စက်ခေါင်း နဲ့ သံလမ်းပေါ် မောင်းနှင် တဲ့ ယာဉ်တွေကို ၁၈၈၆ ခုနှစ် ကတည်းက စတင်ပြေးဆွဲ နေတာဖြစ်ပါတယ် ။

အဲဒီတုန်းက ရန်ကုန်မှာပဲ စတင် ပြေးဆွဲပြီး တရုတ်တန်း လမ်းမ မွ တဆင့် ဘုရား လမ်းကို ဖြတ်ပြီး ရွှေတိဂုံဘုရားအထိသွားတဲ့ လမ်းကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ ပထမဆုံး မီးရထားဒီဇယ်စက်ခေါင်း

ပထမဆုံး မြို့ပတ်ရထားတွေကိုတော့ ဒီဇယ်စက်ခေါင်း တွေ အသုံးပြုပြီး တစ်နှစ်အကြာ ၁၉၅၉ ခုနှစ်မှာ စတင် ပြေးဆွဲခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ် မေလ ၁၀ ရက် နေ့ဟာ ရန်ကုန်မြို့မှာ မြို့ပတ်ရထားစနစ် စတင် ပေါ် ပေါက် လာတဲ့ ခုနှစ်ဖြစ်ပါတယ်။

၄။ ပထမဆုံး ဟယ်လီကော်ပတာ

ရန်ကုန်မြို့မှာ ဟယ်လီကော်ပတာလို့ခေါ်တဲ့ ခေတ်ဟောင်း ရဟတ်ယာဉ် ပထမဆုံး ပျံသန်းခဲ့တာက တော့ ၁၉၅၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၅ ရက် နေ့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီတုန်းက သမ္မတ အိမ်တော်ဝင်း အတွင်းကို ဟယ်လီကော်ပတာ ဆင်းသက်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

၅။ မြို့ တော်ခန်းမ

ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ပထမဆုံးမြို့တော်ခန်းမကြီးဟာ ကိုလိုနီ ခေတ်မှာ တည်ဆောက်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာပြည် ဘုရင်ခံ ဆာအာချီဘောလ် ကော့ကရိန်းက ၁၉၃၆ ခုနှစ် မွာ စတင်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် အသုံးပြုနေဆဲ ဖြစ် ပါတယ်။

၆။ လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်

မဟာဗန္ဓုလပန်းခြံထဲမှာတည်ဆောက်ထားတဲ့ လွတ်လပ်ရေး ကျောက်တိုင်ကို ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် နိုင်ဝင်ဘာ ၂၆ ရက်နေ့မှာ စတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

၇။ ပထမဆုံး ရန်ကုန်စာတိုက်ကြီး

ရန်ကုန်မြို့အတွက် ရန်ကုန်စာတိုက်ကြီးကို ၁၈၅၂ ခုနှစ် တည်းက စတင်တည်ထောင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထမဆုံးစာပို့ဌာနဟာ ရန်ကုန်စာတိုက်ကြီး မပေါ်ပေါက်ခင် ၁၈၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက ဖွဲ့စည်းခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

၈။ ပထမဆုံး မီးရထားလမ်း

မြန်မာနိုင်ငံအတွက်ရော ရန်ကုန်အတွက်ပါ ပထမဆုံး မီးရထားလမ်းကို ၁၈၈၇ ခုနှစ် မွာ စတင် ဖွင့်လှစ် နိုင်ခဲ့ ပါတယ်။ ရန်ကုန်နဲ့ ပြည်ကို ပြေးဆွဲတဲ့ ပထမဆုံး မီးရထားလမ်း ဖြစ်ပြီး ၁၆၁ မိုင်ရှည်လျားတဲ့မီးရထားလမ်း ဖြစ်ပါတယ်။

၉။ ပထမဆုံး ရုပ်မြင်သံကြား

ယ နေ့ ပြည်လမ်းပေါ်မှ ာရွိတဲ့ အသံလွှင့်ရုံကို ၁၉၅၄ ခုနှစ် မွာ စတင် တည်ထောင် ခဲ့ပြီး မြန်မာ နိုင်ငံမှာ ပထမဆုံး အကြိမ် ရုပ်မြင် သံကြား ပြသတာကို ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်မှာ စတင်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။Credit

Zaw Gyi

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အတြက္ ပထမဆုံးေသာ အျဖစ္အပ်က္ေတြ ၊ အေဆာက္အအုံ ေတြရဲ႕သမိုင္း ေၾကာင္းကို စုစည္း ေဖာ္ျပ ထား တာ ျဖစ္ ပါ တယ္ ။

( ၁၁ ) ရာစုေလာက္က စတင္ တည္ ေထာင္ ခဲ့ တဲ့ ရန္ကုန္ ဟာ အဂၤလိပ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး လက္ေအာက္ မြာ ႏိုင္ငံရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ ျဖစ္လာၿပီး စီးပြားေရးၿမိဳ႕ေတာ္လည္း ျဖစ္ ခဲ့ ပါ တယ္ ။

လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ စီပြားေရးၿမိဳ႕ေတာ္ ျဖစ္ေနဆဲ ျဖစ္တဲ့ ရန္ကုန္ဟာ တစ္ခ်ိန္က တိုးတက္တဲ့ ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕ အျဖစ္ အခိုင္အမာ ရပ္တည္ ႏိုင္ခဲ့တဲ့ သမိုင္းေၾကာင္းလည္း ႐ြိ ပါတယ္။

သမိုင္းေၾကာင္းထဲက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ ပထမဆုံး ျဖစ္ရပ္ေတြကို ေအာက္မွာေဖာ္ျပ ေပးထား ပါ တယ္။

ျမန္မာ့ပထမဆုံးမ်ား

၁။ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ တစ္လမ္းေမာင္းစနစ္ကို ၁၉၇၀ ျပည့္ႏွစ္ ေမလ ၂၄ ရက္ေန႔တြင္ စတင္က်င့္သုံး ခဲ့သည္။

၂။ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ လက္ယာေမာင္းစနစ္ကို ၁၉၇၀ ျပည့္ႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ ၆ ရက္ေန႔တြင္ စတင္က်င့္သုံး ခဲ့သည္။

၃။ျမန္မာႏိုင္ငံေဘာလုံးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ကို ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ေမလ ၁၇ရက္ ေန႔ တြင္ စတင္ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။

၄။ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဆယ္လူလာဖုန္းကို ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ ပထမဆုံးအႀကိမ္ အသုံး ျပဳခဲ့သည္။

၅။ျမန္မာ႐ုပ္ရွင္သ႐ုပ္ေဆာင္မ်ားအနက္ ၿပိဳင္ကားကို ပထမဆုံးစီးခဲ့ေသာ ႐ုပ္ရွင္သ႐ုပ္ေဆာင္မွာ ဝင္းဦး ျဖစ္သည္။

၆။ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္ ေလာကတြင္ တန္ဖိုးႀကီးေသာ မာစီဒီး ကားကို ပထမဆုံး စီးႏိုင္ ခဲ့ေသာ ႐ုပ္ရွင္ သ႐ုပ္ေဆာင္ မြာ ဟာသ သ႐ုပ္ေဆာင္ ဖိုးပါႀကီး ျဖစ္သည္။

၁ ။ ပထမဆုံးေရ ေႏြး ေငြ႕စက္ေခါင္း

ဓာတ္ရထားကို ၁၉၀၆ ခုႏွစ္ မြ စတင္ ေျပးဆြဲခဲ့ေပမဲ့ ပထမဆုံးေရ ေႏြးေငြ႕စက္ေခါင္း နဲ႔ သံလမ္းေပၚ ေမာင္းႏွင္ တဲ့ ယာဥ္ေတြကို ၁၈၈၆ ခုႏွစ္ ကတည္းက စတင္ေျပးဆြဲ ေနတာျဖစ္ပါတယ္ ။

အဲဒီတုန္းက ရန္ကုန္မွာပဲ စတင္ ေျပးဆြဲၿပီး တ႐ုတ္တန္း လမ္းမ မြ တဆင့္ ဘုရား လမ္းကို ျဖတ္ၿပီး ေ႐ႊတိဂုံဘုရားအထိသြားတဲ့ လမ္းေၾကာင္း ျဖစ္ပါတယ္။

၂။ ပထမဆုံး မီးရထားဒီဇယ္စက္ေခါင္း

ပထမဆုံး ၿမိဳ႕ပတ္ရထားေတြကိုေတာ့ ဒီဇယ္စက္ေခါင္း ေတြ အသုံးျပဳၿပီး တစ္ႏွစ္အၾကာ ၁၉၅၉ ခုႏွစ္မွာ စတင္ ေျပးဆြဲခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၅၉ ခုႏွစ္ ေမလ ၁၀ ရက္ ေန႔ဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားစနစ္ စတင္ ေပၚ ေပါက္ လာတဲ့ ခုႏွစ္ျဖစ္ပါတယ္။

၄။ ပထမဆုံး ဟယ္လီေကာ္ပတာ

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ဟယ္လီေကာ္ပတာလို႔ေခၚတဲ့ ေခတ္ေဟာင္း ရဟတ္ယာဥ္ ပထမဆုံး ပ်ံသန္းခဲ့တာက ေတာ့ ၁၉၅၆ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၁၅ ရက္ ေန႔မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက သမၼတ အိမ္ေတာ္ဝင္း အတြင္းကို ဟယ္လီေကာ္ပတာ ဆင္းသက္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

၅။ ၿမိဳ႕ ေတာ္ခန္းမ

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ ပထမဆုံးၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမႀကီးဟာ ကိုလိုနီ ေခတ္မွာ တည္ေဆာက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ ဘုရင္ခံ ဆာအာခ်ီေဘာလ္ ေကာ့ကရိန္းက ၁၉၃၆ ခုႏွစ္ မြာ စတင္ဖြင့္လွစ္ေပးခဲ့ၿပီး ယေန႔တိုင္ အသုံးျပဳေနဆဲ ျဖစ္ ပါတယ္။

၆။ လြတ္လပ္ေရးေက်ာက္တိုင္

မဟာဗႏၶဳလပန္းၿခံထဲမွာတည္ေဆာက္ထားတဲ့ လြတ္လပ္ေရး ေက်ာက္တိုင္ကို ၁၉၅၀ ျပည့္ႏွစ္ ႏိုင္ဝင္ဘာ ၂၆ ရက္ေန႔မွာ စတင္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

၇။ ပထမဆုံး ရန္ကုန္စာတိုက္ႀကီး

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အတြက္ ရန္ကုန္စာတိုက္ႀကီးကို ၁၈၅၂ ခုႏွစ္ တည္းက စတင္တည္ေထာင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ပထမဆုံးစာပို႔ဌာနဟာ ရန္ကုန္စာတိုက္ႀကီး မေပၚေပါက္ခင္ ၁၈၃၄ ခုႏွစ္ကတည္းက ဖြဲ႕စည္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

၈။ ပထမဆုံး မီးရထားလမ္း

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ေရာ ရန္ကုန္အတြက္ပါ ပထမဆုံး မီးရထားလမ္းကို ၁၈၈၇ ခုႏွစ္ မြာ စတင္ ဖြင့္လွစ္ ႏိုင္ခဲ့ ပါတယ္။ ရန္ကုန္နဲ႔ ျပည္ကို ေျပးဆြဲတဲ့ ပထမဆုံး မီးရထားလမ္း ျဖစ္ၿပီး ၁၆၁ မိုင္ရွည္လ်ားတဲ့မီးရထားလမ္း ျဖစ္ပါတယ္။

၉။ ပထမဆုံး ႐ုပ္ျမင္သံၾကား

ယ ေန႔ ျပည္လမ္းေပၚမွ ာ႐ြိတဲ့ အသံလႊင့္႐ုံကို ၁၉၅၄ ခုႏွစ္ မြာ စတင္ တည္ေထာင္ ခဲ့ၿပီး ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွာ ပထမဆုံး အႀကိမ္ ႐ုပ္ျမင္ သံၾကား ျပသတာကို ၁၉၈၀ ျပည့္ႏွစ္မွာ စတင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။Credit